Χρήστος Δοξαράς

Γεννήθηκε στην Πάτρα το 1935 και σπούδασε στη Δραματική Σχολή του Εθνικού Θεάτρου, καθώς και κινηματογράφο στην ΑΣΚΕ (μάλλον τα αρχικά της Ανωτέρας Σχολής Κινηματογράφου Ελλάδας). Πέθανε πρόσφατα, στις 2 Ιανουαρίου 2018.

Αν είχα μία Μαρία σε μια σοφίτα

Ένα πολύ ιδιαίτερο λογοτεχνικό ταξίδι μόλις έφτασε στο τέλος του, κι έρχομαι με απόλυτη ικανοποίηση να μοιραστώ την εμπειρία μου αυτή μαζί σας. Με οδηγό την Αθηνά Τερζή περιπλανήθηκα σε μονοπάτια λυρισμού που είχα καιρό να περπατήσω.

Το βιβλίο της κυρίας Τερζή, με τίτλο «Αν είχα μία Μαρία σε μία σοφίτα», αποτελεί στην πραγματικότητα μια συλλογή διηγημάτων. Μια συλλογή από ιστορίες για τον άνθρωπο της διπλανής πόρτας. Τον άνθρωπο με τις ιδιαιτερότητες του, τις χαρές, τους καημούς του. Τον άνθρωπο που παρατηρεί, αγαπά, παλεύει, κερδίζει και χάνει. Τον άνθρωπο που όλοι κρύβουμε μέσα μας, κι εκείνον που όλοι έχουμε δει αλλά έχουμε προσπεράσει.

Το θαύμα του Αγίου Μάρκου του Τιντορέττο (1518 ή 1519-1594)

Φίλες και φίλοι,

Αρχίζουμε την περιήγησή μας στον κόσμο της ζωγραφικής για το 2018 με τον Τιντορέττο, τον «μικρό Βαφέα», δηλαδή τον κοντό γιο του Βαφέα. Το πραγματικό του όνομα, αφημένο στη λήθη και από τον ίδιο, αφού υπέγραφε ως Τιντορέττο, ήταν Τζιάκοπο Ρομπούστι.

Η ελαιογραφία είναι τεράστια (4,16 x 5,44 μέτρα), φτιάχτηκε στα 1547-1548 και βρίσκεται στην Πινακοθήκη της Ακαδημίας στην Βενετία.

Το 1542, η Scuola Grande di San Marco, έχοντας αποφασίσει να διακοσμήσει την Sala Capitular με «τις ιστορίες του προστάτη μας», είχε κάνει ήδη τις πρώτες παραγγελίες.
Έξι χρόνια αργότερα, έμενε να διακοσμηθεί ο τοίχος που έβλεπε προς το Κάμπο Σάντι Τζιοβάννι ε Πάολο. Το έργο ανατέθηκε στον εικοσιοκτάχρονο τότε Τιντορέττο. Ο μέλλων πεθερός του ήταν μέλος αυτής της Σκουόλα (Φιλανθρωπική Αδελφότητα της εποχής) και φρόντισε για την ανάθεση, «επειδή ορισμένοι από τους επί κεφαλής της Αδελφότητας ήταν συγγενείς του Τιντορέττο», όπως σημειώνει ο κριτικός Ριντόλφι.

Κακά θηλυκά, κι ανάποδα, οι γυναίκες

Είναι μεγάλη χαρά να παρακολουθείς τον κολλητό σου φίλο να εμφανίζεται για πρώτη φορά σε επαγγελματική θεατρική παράσταση. Ήξερα ότι είχε υποκριτικό ταλέντο από τα μαθητικά μας χρόνια, τον είχα δει σε μονολόγους του Ιάκωβου Καμπανέλη και του Άντον Τσέχωφ, με την καθοδήγηση του καθηγητή του, οι οποίοι όμως δεν παρουσιάστηκαν σε ανοιχτό κοινό, αφού ήταν οι ασκήσεις του προκειμένου να εξελιχθεί σε αυτό που έγινε τώρα. Από την πρώτη στιγμή που έμαθα ότι η Ρούλα Πατεράκη τον επέλεξε για να συμμετέχει στην παράσταση στο Δημοτικό Θέατρο Πειραιά, ενθουσιάστηκα, αφού ήταν το βάπτισμα του πυρός για αυτόν: το πρώτο επαγγελματικό του παιχνίδι με το κοινό. Εννοείται ότι απόψε στην πρεμιέρα, ήμουν ανάμεσα στους θεατές, περήφανη φυσικά για το αποτέλεσμα.

Στερνή μου γνώση να σ’ είχα πρώτα

Όταν η Τζένη μού έδωσε το συγκεκριμένο βιβλίο, το έκανε λέγοντας μου πως της αρέσει να το προτείνει σε συγγραφείς ώστε να τους βοηθήσει στο ξεκίνημά τους. Ποτέ δεν είχα σκεφτεί στο παρελθόν να διαβάσω κάτι αντίστοιχο, σκεπτόμενη και μήπως δεν ήταν «διάβασμα» αυτό που θα έκανα με ένα τέτοιο βιβλίο. Λατρεύω να διαβάζω κι ακόμα περισσότερο το να χάνομαι σε κόσμους και να μπλέκομαι συναισθηματικά με χαρακτήρας και τις ιστορίες τους. Οπότε, τι απόλαυση θα μπορούσε να μου προσφέρει το ανάγνωσμα 1.300+1 ρητών -γνωμικών και πολύτιμων λογιών;- είχα σκεφτεί.

Ο Παναγιώτης Μαρμπαγιάννης για το Δεν με ξέρεις

 
Πώς σας ήρθε η ιδέα;
Π.Μ.: Όλα ξεκίνησαν σε ένα δωμάτιο δύο επί δύο. Ήμουν εγώ κι ένα μικρό παιδί. Και παίζαμε. Κι αυτό. Έφτανε, νομίζω. Εκείνο το βράδυ άνοιξα όλες τις σημειώσεις μου με όλα τα παιδιά που είχα δει ως Εργοθεραπευτής… και ως συγγενής… και ως αδερφός… και ως φίλος. Όλες εκείνες τις σημειώσεις που κρατάς γιατί σου κάνει εντύπωση αυτό το κάτι που ακούς, αυτό το συναίσθημα που σου γυρίζει τα σωθικά.
Και μετά από τρία χρόνια, είμαστε εδώ. Εγώ κι αυτό το μικρό βιβλιαράκι με τις αληθινές του ιστορίες.

Θέλετε να μας δώσετε μια περιγραφή;
Π.Μ.: Θα προσπαθήσω.
Όλα ξεκινούν με τον ερχομό του Αντώνη… ενός παιδιού που μπαίνει σε ένα ίδρυμα για άτομα με αναπηρία.
Φτάνει σαν περιγραφή; Όχι; Δεν ξέρω… δυσκολεύομαι πολύ να μιλήσω για το τι διαπραγματεύεται αυτό το βιβλίο. Και νομίζω ότι αυτό το συναίσθημα είναι και κάτι που αγάπησα πάρα πολύ. Μου αρέσει που δεν μπορώ να το βάλω σε λόγια.

Τι προσφέρει αυτό το βιβλίο στον αναγνώστη, βιβλιόφιλο ή βιβλιοφάγο;
Π.Μ.: Ένα κόστος. Στην αρχή το κόστος αυτό έχει μία συναλλαγματική μορφή ώστε να το πάρει στα χέρια του και μετά έρχεται ένα δεύτερο είδος κόστους. Αυτό το κόστος μπορεί να είναι ψυχικό, συναισθηματικό ή και υγείας (εάν αρχίσει να χτυπά το κεφάλι του στον τοίχο, σκεπτόμενος τη μπούρδα που διάβασε). Εγώ, ας πούμε, ότι ευελπιστώ στη θετική μεριά των πραγμάτων… ξέρεις… ότι είναι αριστούργημα και τα σχετικά.

Ποια είναι η μεγαλύτερη αγωνία σας;
Π.Μ.: Εάν οποίος το διαβάσει, μείνει μόνο στο διάβασμα. Δεν είναι αυτός ο σκοπός. Ο σκοπός είναι να βγούμε εκεί έξω και να βγάλουμε τους ανθρώπους από τα ιδρύματα.
Να λύσουμε τα δεσμά που τους καθηλώνουν, να σταματήσουμε τα χάπια που παίρνουν στο όνομα μίας απάνθρωπης υγείας, να σπάσουμε τα ξύλινα κλουβιά μέσα στα οποία ζουν 365 ημέρες το χρόνο. Η μεγαλύτερη αγωνία μου είναι να γνωρίσουμε όλους αυτούς εκεί μέσα. Και όχι αύριο. Σήμερα.

Φοβάστε...
Π.Μ.: Πολύ.

Αγαπάτε...
Π.Μ.: Πολύ.

Ελπίζετε...
Π.Μ.: Πάρα πολύ.

Ποιοι αναγνώστες θα λατρέψουν αυτό το βιβλίο;
Π.Μ.: Σίγουρα οι φίλοι μου και οι συγγενείς. Αυτό τους έλειπε κιόλας… Στα σοβαρά τώρα, ελπίζω να το αγαπήσουν όσοι το καταλάβουν -γιατί τί άλλο είναι η αγάπη πέρα από γνώση και κατανόηση; Όσον αφορά στη λατρεία, είναι πολύ μεγάλη λέξη.

Γιατί πρέπει να το διαβάσουμε;
Π.Μ.: Δεν πρέπει. Αλλά εάν έπρεπε εγώ να πείσω κάποιον, θα τον παρότρυνα να πατήσει στο Ίντερνετ τη λέξη «Λεχαινά» και τη λέξη «ίδρυμα» μαζί. Τίποτα άλλο. Και όλα θα συμβούν από μόνα τους.

Πού/πώς μπορούμε να βρούμε το βιβλίο σας;
Π.Μ.: Σε όλα τα βιβλιοπωλεία και στις εκδόσεις Βακχικόν.

Αν δεν ήταν βιβλίο, τι θα μπορούσε να είναι;
Π.Μ.: Μία σφαλιάρα και μία λέξη «κοίτα».
Η συλλογή μικροδιηγημάτων του Παναγιώτη Μπαρμπαγιάννη, Δεν με ξέρεις, κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Βακχικόν. Περισσότερα για το βιβλίο θα βρείτε εδώ.

Ο Παναγιώτης Μπαρμπαγιάννης είναι αριστούχος απόφοιτος του τμήματος Εργοθεραπείας και της Παιδαγωγικής Θεάτρου και Θεατρικού Παιχνιδιού «Λάκης Κουρετζής». Έχει παρακολουθήσει το Studio Συγγραφής του Εθνικού Θεάτρου, ενώ θεατρικά του έργα έχουν παρουσιαστεί σε Αθηναϊκές σκηνές. Τα τελευταία χρόνια εργάζεται στην πρωτοβάθμια και δευτεροβάθμια εκπαίδευση, ενώ πλέον συνεργάζεται με το eidikospaidagogos.gr και το Aegean College στο Τμήμα Εργοθεραπείας και στο πιστοποιημένο πρόγραμμα «Θεατρικό Παιχνίδι και Ειδική Αγωγή». Το 2016 κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Βακχικόν το θεατρικό του έργο Θεριά, στην κοινή έκδοση Delete με την Βάνα Πεφάνη.

Κερδίστε το!
Για να συμμετέχετε στην κλήρωση κλικάρετε το παρακάτω k και συμπληρώστε τη φόρμα. Παρακαλώ, σημειώστε τα ακόλουθα:
Διαβάστε τους όρους, τα ονόματα των τυχερών και άλλες σχετικές πληροφορίες για τις κληρώσεις και τα δώρα εδώ. Η κλήρωση έχει προγραμματιστεί για τις 9 Μαρτίου 2018 και το βιβλίο θα αποσταλεί στον τυχερό ταχυδρομικά από το koukidaki.
k
Καλή τύχη!

ΚΕΡΔΙΣΤΕ ΔΩΡΑ - Κλικ σε εκείνο/-α που θέλετε για πληροφορίες και συμμετοχές
Παναγιώτης ΚωνσταντόπουλοςΧρίστος ΤσιαήληςΑιμιλία ΠλατήΜαίρη ΤσίληΝτενί ΕμορίνΒασίλης ΚαραναστάσηςΜαρία Γαβριελάτου
Παρασκευή Κοψιδά-ΒρεττούPaullina SimonsΔήμητρα ΠαπαδημητρίουΝίκος ΜιχαλόπουλοςΠαναγιώτης ΜπαρμπαγιάννηςΒιβλία για παιδιά από την ΕλληνοεκδοτικήΧριστίνα Παναγιώτα Γραμματικοπούλου
Λιλή ΓάτηΣεραφείμ Χατζηηλιάδης Φρέντρικ ΜπάκμανΝίκος ΒαρδάκαςJonas BonnierΒαθμολογήστε και κερδίστεΑλέξανδρος Ακριτόπουλος